Yazı Detayı
10 Temmuz 2017 - Pazartesi 12:15 Bu yazı 1768 kez okundu
 
EMEKLİ MAAŞLARI
Recep ALKAN
 
 

Her yıl olduğu gibi bu yıl’da Temmuz ayı başında yine emekli maaş zammı konuşuluyor. Konuşulmalı mutlaka, tartışılmalı. 
          Ancak; üç aylık hafıza ve buradan elde edilen fotoğrafla bu konu anlaşılamaz. 
          1988 yılında; emekli maaşının hesaplanmasına esas teşkil eden esaslar ile 2017 yılı emekli maaş hesaplanmasına esas olan usul aynı değil.
         Öncelikle; anlaşılması gereken, Sigorta nedir ne değildir? Sigorta evrensel hukuka; “sigorta poliçesinde belirlenmiş kriterler çerçevesinde karşılıklı imza altına alınmış taahhütleri içeren iki tarafı olan sözleşme” olarak girmiştir. Bu bakımdan, 5510 sayılı yasa aynı zamanda sigortalının işe girişi ile sigorta poliçesi hükmün taşır. Bir nevi ikili sözleşme niteliğinde olduğundan imzalandığı tarihten itibaren şartlar değiştirilemez. 
         1988 yılında emekli maaşı hesaplanmasına esas olan usul; 25 hizmet yılı içinde 5000 gün SGK pirimi ödemiş olan çalışanın, 5000 güne tekabül eden maaş bağlama oranı, son beş yılın pirime esas kazançların ortalamanın 60’ı ayrıca 5000 güne ilaveten sonraki her 240 pirim günü karşılığında bir puan ilave olurdu. 
         1988 yılındaki duruma göre emekli maaşı hesaplasak; emeklinin 7400 pirim günü olduğunu düşünelim bu emeklinin emekli maaş oranı, SGK pirime esas kazançlarının son beş yıl ortalamasının bir aya tekabül eden tutarının 70’i olacaktı. Bu oran 1993 yılında son on yılın ortalamasının 5000 pirim gününe 50 + 240 pirim gününe 1 puan olarak değiştirildi. 
         Tam bu noktada Sosyal güvenlik sisteminin işleyiş biçimini bir tespit etme yeri geldi.
-O zamanki SSK yanında Bağ-kur, Emekli sandığı Kanunları ayrı olup uygulamaları farklıydı.       Memurların prime esas kazançları baz memur maaşı üzerinden prim ödüyorlardı. Baz maaş dışındaki kazançlarından prim ödemiyorlardı. Ancak emekli maaşları hesaplanırken tüm kazançları üzerinden emekli maaşları hesaplanıyordu. Yani baz memur maaşını 3300, 00tl var sayarsak, baz maaşlarından prim ödüyorlardı. 10000, 00tl-15000, 00 memur maaşı alan üst düzey memurlar 3300, 00tl üzerinden prim ödüyorlar, ancak emekli maaşları hesaplanırken 10000, 00tl-15000, 00tl üzerinden hesaplanıyordu.-
         Pirime esas kazançlar derken buna bir açıklık getirirsek; işçilerde işveren tarafından işçiye verilen tüm aynı ve nakdi ödemeler, ikramiye, maaş sosyal hak VS pirime esas kazanç sayılır. 
         Memur; sadece baz memur maaşı pirime esas kazançtır. Yolluk harcırah muhtelif tazminatlardan sigorta pirimi ödenmez, ve fakat emekli maaşı hesaplanmasında pirime esas kazançlardan sayılır.
         1992 yılında Başbakan Rahmetli Demirel ve dönemin SHP genel başkanı Başbakan yardımcısı olarak; işçilerden kesilip de İşverenler SGK’ya ödemedikleri primleri (toplan 10 trilyon tl) sildiler. 
        İşçi emekli maaş zammının hesaplanması; 5510 sayılı kanunun 3 madde 19. fıkrasında tarif edildiği gibi, “29) Güncelleme katsayısı: 4 üncü madde kapsamında sigortalı sayılanların, her yılın Kasım ayına ait kanunî süresi içinde verilen belgelerindeki prim tahakkukları üzerinden bulunacak ortalama prime esas günlük kazancın, bir önceki yılın aynı ayına ait ortalama prime esas günlük kazanca göre değişim oranı ile her yılın Aralık ayına göre Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan en son temel yıllı tüketici fiyatları genel indeksindeki değişim oranının toplamının yarısına (1) tam sayısının ilave edilmesi sonucunda bulunan değeri, ifade eder”. 
       5510 sayılı SGK kanunu 2005 yılında meclisten geçti. Bu kanun aynı zamanda üç ayrı sosyal güvenlik kurumunu aynı kanun altında birleştirdi. Birleştikten sonra emekli maaş hesaplanma usul ve esasları tek madde halinde “herkes pirim ödediği pirime esas kazançları üzerinde hesaplanan emekli maaşı alacaktır” diyordu.
        Bu madde üst düzey memurları ve siyasileri hatta bütün bürokratları rahatsız etti. Yukarıda örnekte olduğu gibi ya tüm kazançlardan SGK pirimi ödeyecek, yada baz memur maaşından SGK pirimi ödeyerek şube müdürüyle aynı emekli maaşı alacaktı. 
           Bu günlerde İstanbul’a yürüyerek ADALET arayan zamanın ana Muhalefet Partisinin AYM’ne iptal başvurusu ile kanun ilgili maddesi AYM tarafından iptal edildi. Zamanın AYM raportörü Prof.Dr. Tansel Çölaşan tarafından “kazanılmış hak geri alınamaz” şeklinde açıkladı. 
           Yani merak ediyorsanız üst düzey bürokratların ve siyasetçilerin aldıkları maaşla ödedikleri SGK primine bir bakın ve sonrada aldıkları emekli maaşlarına bakın.
           Sonra vakit bulursanız SGK Tahsisler daire Başkanlığı yetkilisinin; Ekeli Derneklerinin sorularına verdiği komik cevaba bir bakın. “Efendim bu gün SGK’lı olarak çalışanlardın ödediği primler emeklilerimizin emekli maaşlarını bile karşılamıyor, o nedenle emekli maaş zammı istenen düzeyde olmuyor” diyebiliyor. 
           Oysa 1999 yılında Rahmetli Bülent Ecevit’in içime sinmedi diyerek onayladığı 4447 sayılı kanuna göre işçi emeklisi Memur Katsayısına göre hesaplanan emekli maaş zammı hesaplanmasının dışına çıkarıp TÜFE’nin değişim oranı toplamının yarısına 1 tam sayı eklenerek hesaplanıyor. 
            Bence İstanbul yerine SGK’ya yürüyüp sebep oldukları adaletsizliği düzeltmeliler.
 

        
  

 
Etiketler: EMEKLİ, MAAŞLARI, , , , ,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
09 Temmuz 2019
1604 Okunma.
04 Temmuz 2019
SOSYAL MEDYA VE EDEP
1438 Okunma.
01 Temmuz 2019
CHP’NİN PRANGASI VE İSTANBUL SINAVI
1251 Okunma.
27 Haziran 2019
HANGİ AK PARTİ
792 Okunma.
24 Haziran 2019
VE İSTANBUL SEÇİMİNİ YAPTI
1813 Okunma.
20 Haziran 2019
AKDENİZ’İ KIRMIZIYA BOYAYACAKLAR
1760 Okunma.
17 Haziran 2019
SOSYAL SORUMLULUK
3402 Okunma.
13 Haziran 2019
PARALEL PARTİ YAPILANMASI
1123 Okunma.
10 Haziran 2019
SİYASİ PARTİLER ENDİŞE VERİCİ
1108 Okunma.
07 Haziran 2019
AK PARTİ GENEL MERKEZİNE
1311 Okunma.
02 Haziran 2019
GALASARAY UEFA ŞAMPİYONASINDA HAKEMLERİDE YENEREK ŞAMPİYON OLDU
554 Okunma.
30 Mayıs 2019
KONUŞUYORMUSUNUZ YOKSA GÜRÜLTÜ MÜ ÇIKARIYORSUNUZ?
882 Okunma.
27 Mayıs 2019
SAĞDUYUDAN İKTİDARA VE MUHALEFETE UYARI
909 Okunma.
23 Mayıs 2019
İTİLAF VE İTTİFAK DEVLETLERİ ÇOK PARTİLİ KOALİSYON BEKLİYOR
848 Okunma.
20 Mayıs 2019
TÜRKİYENİN ÇİVİSİ
1016 Okunma.
16 Mayıs 2019
SORU ŞU
572 Okunma.
13 Mayıs 2019
DÜNYANIN ÇİVİSİ
718 Okunma.
09 Mayıs 2019
ERGUVAN ŞEHRİ İSTANBUL’DA SEÇİM VE ORGANİZE İŞLER
667 Okunma.
06 Mayıs 2019
Venezuela ve Sudan
564 Okunma.
02 Mayıs 2019
BU BİR KOMPLO TEORİSİ DEĞİLDİR!
593 Okunma.
30 Nisan 2019
GLOBAL ANARŞİZM
486 Okunma.
25 Nisan 2019
“El öğüt verir ama ekmek vermez”
766 Okunma.
23 Nisan 2019
HEDEFTEKİ TÜRKİYE
460 Okunma.
18 Nisan 2019
Sigara İçmek Yada İçmemek
709 Okunma.
15 Nisan 2019
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-10
466 Okunma.
11 Nisan 2019
İstanbul’un Gizemli Erguvan Mevsimi
836 Okunma.
08 Nisan 2019
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-9
405 Okunma.
04 Nisan 2019
CHP’NİN YİRMİ YILI
503 Okunma.
01 Nisan 2019
CUMHURİYET HALK PARTİSİ
587 Okunma.
28 Mart 2019
“UYAN EY GÖZLERİM GAFLETTEN UYAN”
785 Okunma.
22 Mart 2019
ZONGULDAK’A BİR BABAYİĞİT LAZIM
642 Okunma.
21 Mart 2019
YENİ BİR DÜNYA KURULUR VE TÜRKİYE DE BU DÜNYADA YERİNİ BULUR
539 Okunma.
18 Mart 2019
ZONGULDAK’TA SEÇİM VAR
580 Okunma.
14 Mart 2019
DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKMÜ?
399 Okunma.
11 Mart 2019
SOSYAL DEMOKRATLIĞIN TEORİK TEMELİ
539 Okunma.
07 Mart 2019
MARJİNAL SİYASET
514 Okunma.
04 Mart 2019
MERKEZİYETÇİ HİYARARŞI KOLAYCILIĞI
549 Okunma.
28 Şubat 2019
ABD-AVRUPA ULUSLARARASI ANLAŞMALARI ASKIYA ALDI
483 Okunma.
25 Şubat 2019
YENGEÇ SENDROMU
1023 Okunma.
21 Şubat 2019
EVRENSEL TABİ HUKUK
648 Okunma.
18 Şubat 2019
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-8
497 Okunma.
14 Şubat 2019
BU ÇÖPLÜKTEN GERİ DÖNÜŞEBİLİR ATIK ÇIKMAZ
664 Okunma.
10 Şubat 2019
BELEDİYECİLİĞİN ŞİFRELERİ
697 Okunma.
07 Şubat 2019
SÜRÜ PSİKOLOJİSİ
657 Okunma.
04 Şubat 2019
İNSANIN YAPISI VE İBADET-2
693 Okunma.
31 Ocak 2019
METAMORFOZ
756 Okunma.
24 Ocak 2019
İNSANIN YAPISI VE İBADET-1
772 Okunma.
21 Ocak 2019
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-7
540 Okunma.
17 Ocak 2019
MANEVİ DENGESİ BOZUK PARTİLİ PROFİLİ
663 Okunma.
13 Ocak 2019
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-6 Dr. Hikmet Kıvılcımlı özel
673 Okunma.
10 Ocak 2019
Anadolu ve Kafkaslarda sosyalizm-5
640 Okunma.
07 Ocak 2019
HALK DALKAVUK’LUĞU
716 Okunma.
03 Ocak 2019
AHLAK VE DİN
677 Okunma.
27 Aralık 2018
Anadolu ve Kafkaslarda sosyalizm 4
747 Okunma.
23 Aralık 2018
ABD'nın Kısa Kanlı Soykırım Tarihi...
809 Okunma.
20 Aralık 2018
DOLAR SİLAHI
556 Okunma.
13 Aralık 2018
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-3
767 Okunma.
10 Aralık 2018
“YANDAŞ”
693 Okunma.
06 Aralık 2018
AK PARTİ DR. ÖMER SELİM ALAN DEDİ
909 Okunma.
29 Kasım 2018
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-2
687 Okunma.
22 Kasım 2018
Zonguldak ve Türkiye Taşkömürü Kurumu
986 Okunma.
19 Kasım 2018
Anadolu ve Kafkaslarda Sosyalizm-1
726 Okunma.
15 Kasım 2018
KUVVETLER AYRILIĞI VE ADİL DEVLET
673 Okunma.
08 Kasım 2018
Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin Kırmızıçizgileri
891 Okunma.
05 Kasım 2018
Sultan Galiyev ve Mustafa Suphi neden öldürüldü?
751 Okunma.
01 Kasım 2018
CUMHURİYET VE MİLLİ KURUMLAR
746 Okunma.
25 Ekim 2018
MİLLİ MEVZULAR VE POLİTİKA
876 Okunma.
18 Ekim 2018
TEK DİŞİ KALMIŞ CANAVAR
1026 Okunma.
14 Ekim 2018
TÜRKİYE CUMHURİYETİNİN İDDİASI
745 Okunma.
11 Ekim 2018
GEÇMİŞ GERİDE DERS ÖNÜMÜZDE
960 Okunma.
04 Ekim 2018
ŞERAFETTİN NAS’IN BİTMEYEN MÜCADELESİ
858 Okunma.
01 Ekim 2018
FİNANSMAN MALİYETİ VE FİYAT ARTIŞI, İÇ PİYASALAR;
881 Okunma.
27 Eylül 2018
BM’NİN 73.GENEL KURULU VE ABD’NİN ÇÖKÜŞÜ
763 Okunma.
20 Eylül 2018
DEMİRPARK AVM (67BURDA) VE 3. HAVA ALANI
866 Okunma.
13 Eylül 2018
İNSAN OLMA SANATI VE DEVLET İŞLERİ
704 Okunma.
06 Eylül 2018
Modern yaşamın sebep sonuç çıkmazı
825 Okunma.
03 Eylül 2018
DARBELER VE EKONOMİK KRİZLER
703 Okunma.
30 Ağustos 2018
TRUMAN DOKTİRİNİ, MARŞHALL YARDIMI VE BAĞIMSIZLIK
844 Okunma.
16 Ağustos 2018
14 AĞUSTOS 2018 AK PARTİ’NİN 17. YAŞ GÜNÜ
1066 Okunma.
08 Ağustos 2018
AMERİKA BİRLEŞİK ŞİRKETLER DEVLETİ
1321 Okunma.
03 Ağustos 2018
BARDAĞI TAŞIRAN BRICS ZİRVESİ
735 Okunma.
26 Temmuz 2018
ENDİŞELENİN STRATEJİK ORTAKLAR
775 Okunma.
19 Temmuz 2018
SİYASET VE ALGI YÖNETİMİ
962 Okunma.
12 Temmuz 2018
TÜRK SOLU SORUNSALI
1015 Okunma.
05 Temmuz 2018
DÜNYANIN SON 200 YILI VE TÜRKİYE CUMHURİYETİ
1214 Okunma.
28 Haziran 2018
SEÇİM ATMOSFERİ
1245 Okunma.
21 Haziran 2018
DERİN OLAN KUYU DEĞİL, KISA OLAN İPTİR
1269 Okunma.
07 Haziran 2018
PARAN KADAR KONUŞ
1150 Okunma.
31 Mayıs 2018
Cumhur ittifakı ve Millet İttifakı
1073 Okunma.
25 Mayıs 2018
Sultan Galiyev ve Turan
929 Okunma.
24 Mayıs 2018
Sultan Galiyev ve Turan
752 Okunma.
10 Mayıs 2018
24 HAZİRAN 2018 SEÇİMLERİNDEN SONRA
1709 Okunma.
03 Mayıs 2018
Dünya sahnesinde Türkiye
904 Okunma.
26 Nisan 2018
Bağımsız ve Milli Egemenliğine sahip olmak üzerine
1274 Okunma.
19 Nisan 2018
Gündem seçim
2189 Okunma.
12 Nisan 2018
Beslenme ve Alışkanlıkları;
2565 Okunma.
05 Nisan 2018
Bir Ülke tasavvur ediniz ki;
2129 Okunma.
29 Mart 2018
Üçüncü Yol-üçüncü göz
1804 Okunma.
22 Mart 2018
Georges Politzer’den Sonra;
1805 Okunma.
15 Mart 2018
MESELE PETROL ENERJİ KORİDORU DEĞİL
1278 Okunma.
08 Mart 2018
GELENEKSEL DÜĞÜNLER VE EKMEĞİN TADI
1257 Okunma.
01 Mart 2018
İSTİLA – KATLİAM – YAĞMA GÖRÜN
2046 Okunma.
22 Şubat 2018
YANLIŞ BİLDİKLERİMİZ VE TERÖR
1705 Okunma.
15 Şubat 2018
Bütün Yollar Ortadoğu’ya çıkıyor
1994 Okunma.
08 Şubat 2018
Köprü meselesi ve kozlu kavşağı
1828 Okunma.
01 Şubat 2018
Birleşmiş Milletler ve Zonguldak
1381 Okunma.
25 Ocak 2018
Başarılı olmak yerine, başarılıyı dibe çekmek
1335 Okunma.
18 Ocak 2018
Yağmalanmış Ülkeler
2044 Okunma.
11 Ocak 2018
Hasta Partiler, Hastalıklı Partililer
1133 Okunma.
05 Ocak 2018
Hafıza Kaybı
1509 Okunma.
28 Aralık 2017
Üçüncü Dünya Halkları
1328 Okunma.
24 Aralık 2017
İnsan Ne Kurttur, Nede Kuzu
1075 Okunma.
14 Aralık 2017
İNSAN İÇİN DEVLET
1338 Okunma.
07 Aralık 2017
DEVLET VE İNSAN
1103 Okunma.
30 Kasım 2017
İŞLETME VE MALİYET
1300 Okunma.
23 Kasım 2017
İŞ KUR, KOSGEB, BAKKA
1414 Okunma.
16 Kasım 2017
AMERİKAN RÜYASININ KABUSLARI
1357 Okunma.
09 Kasım 2017
NE OLACAK BU TTK
1318 Okunma.
02 Kasım 2017
GÜNÜN KONUSU TTK
1620 Okunma.
26 Ekim 2017
TTK’YI KURTARMA PLANI
1725 Okunma.
19 Ekim 2017
DEVLET VE DEMOKRASİ
1549 Okunma.
12 Ekim 2017
DALDAN DALA
1783 Okunma.
06 Ekim 2017
KIŞLIKLAR HAZIRLAYIN
1254 Okunma.
28 Eylül 2017
ELEŞTİRİLMEK
1519 Okunma.
22 Eylül 2017
PARTİLER VE TEŞKİLATLARI
1939 Okunma.
15 Eylül 2017
SİYASETİN FİNANSMANI
2025 Okunma.
08 Eylül 2017
Bu yazıyı 2013 Mayıs’ta yazmıştım!..
1313 Okunma.
25 Ağustos 2017
DEMOKRATİK KİTLE ÖRGÜTLERİ VE ÇÜRÜME
1588 Okunma.
18 Ağustos 2017
HİZMETKAR VE MİLLİ (YERLİ) OLMAK
1348 Okunma.
10 Ağustos 2017
Benim seçilmediğim yer batsın!
1820 Okunma.
02 Ağustos 2017
SOSYAL MEDYANIN YAN ETKİLERİ
1415 Okunma.
25 Temmuz 2017
GENEL KURUL GELENEĞİ
1544 Okunma.
18 Temmuz 2017
DEMOKRASİNİN FİDANLIĞI DERNEKLER
1455 Okunma.
Haber Yazılımı